Laos

Laos is een kruid die verwant is aan gember. Daarom wordt laos ook wel Thaise gember of galanga(wortel) genoemd. De galangawortel heeft echter ook soorten die gebruikt worden voor medicinaal gebruik, dus het is aan te raden het woord “laos” aan te houden voordat er verwarring door ontstaat. Het kruid groeit in tropische gebieden: Indonesië, Thailand en Maleisië, China, Japan en de Cariben. Oorspronkelijk komt het kruid uit Indonesië. In Nederland werd het kruid al in de 12e eeuw gebruikt.

Laos is een vaste plant die meerdere jaren groeit. De plant heeft dikke vertakte wortelstokken waaruit langwerpige bladeren groeien. Ze heeft bloemstengels waaraan trossen witte bloemen groeien die wel 1 tot 1 ½ meter hoog kunnen worden. Pas na enkele jaren worden de planten opgegraven en de wortelstokken in stukken verdeeld. De wortel van laos wordt gebruikt als specerij. Verse laos heeft een milde gembersmaak en ruikt naar citrus en pijnbomen. Gedroogde laos heeft een warme kruidige milde gembersmaak.

Laos kan men droog, in poedervorm, vers of ingemaakt kopen. In de landen van herkomst gebruikt men de laos meestal vers. Ze worden echter ook gedroogd. Voor export wordt laos meestal in plakjes gesneden en gedroogd of tot poeder vermalen. Laospoeder is verkrijgbaar in de supermarkt. Voor verse of gedroogde laos kunt u terecht bij de toko. Verse of gedroogde laos wortel is ongeveer 1 tot 2 weken houdbaar in de koelkast, en 2 tot 3 maanden in de diepvries. Wanneer u de wortel invriest, moet u wel rekening houden met smaak- en geurverlies. Laospoeder is ongeveer een jaar houdbaar in een goed afgesloten potje. Na een jaar zal ze de smaak verliezen.

De wortel van laos wordt in Indonesië gezien als een pepmiddel en een potentieverhogend middel. Bij vrouwen wekt het de menstruatie op.

Gebruik in de keuken

Laos is een alternatief voor gember. Men gebruikt verse laos in bereidingen door de wortel te schillen, te raspen of in dunne plakjes te snijden. In plaats van verse laos kan men ook laospoeder gebruiken. Een volle theelepel laos vervangt 2 ½ centimeter gedroogde wortel. Gedroogde laos moet voor gebruik in plakjes gesneden worden en dertig minuten ondergedompeld in kokend water geweekt worden. Het weken is niet nodig als men de gedroogde plakjes gebruikt in gerechten die lang gestoofd (of gekookt) moeten worden.

Laos wordt veel gebruikt in Indonesische gerechten, maar ook voor gerechten uit Maleisië, Cambodja, Vietnam en Thailand. De specerij wordt gebruikt in bouillon, soepen, kerriegerechten, groentegerechten en stoofgerechten van vlees, vis en gevogelte. Laos is een onmisbaar ingrediënt in de bekende Indonesische gerechten Bamboe Bali en rendang.