Jeneverbes

Jeneverbessen worden ook damberen of deemberen genoemd. De plant komt voor in Europa, Noordwest Afrika en Azië. Ook in Nederland groeit de jeneverbes. U vindt haar voornamelijk op heide en zandverstuivingen. De jeneverbes kan op kalkrijke grond uitgroeien tot een boom van 10 meter hoog. In bergachtige streken of op veengrond past de jeneverbes zich aan en blijft ze klein en struikvormig. U mag haar niet plukken want de plant staat op de lijst van beschermde planten. Door het vrijwel ontbreken van verjonging in de afgelopen 60 jaar dreigt de Jeneverbes te verdwijnen. De reden hiervan is nog steeds niet bekend. Ook de bessen mag u niet plukken.

Vroeger werd de jeneverbes gezien als een magisch kruid dat bescherming bood tegen duivels, kwade geesten en wilde dieren. Tegenwoordig wordt de jeneverbes nog steeds gebruikt in geneesmiddelen tegen waterzucht, chronische blaasproblemen, nierstenen en als urineafdrijvend middel. De jeneverbes heeft een uitgesproken aromatische geur. De bessen rijpen pas 3 jaar na de bloei. Behalve de bessen van de cederhoutboom, die zijn al na een jaar rijp. De bessen hebben een doorsnee van 5 tot 6 millimeter. Ze zijn eerst groen van kleur en worden naar mate ze rijper worden blauwzwart van kleur. In de herfst van september tot oktober zijn de bessen rijp. Ze worden in de zon gedroogd.

Jeneverbessen worden bijna altijd gedroogd gebruikt. U vindt ze gedroogd in de supermarkt. Ze smaken zoetig, geurig en wat harsachtig. De smaak van de bessen kan wisselen van sterkte. Hoe zuidelijker ze groeien, hoe meer etherische oliën ze bevatten en des te krachtiger de smaak zal zijn. De smaak van bessen uit Italië smaken daarom twee keer zo sterk als de bessen uit Nederland. Wanneer u de bessen voor gebruik kneust, komt dat de smaak van de jeneverbes ten goede. U bewaart de gedroogde bessen in een afgesloten pot op een droge donkere plaats. Ze zijn tot een jaar houdbaar.

Gebruik in de keuken

Jeneverbessen worden gebruikt in marinades en gerechten waar ze lang in meegekookt worden. In Italië, midden Frankrijk (in de Provence), de Alpen en in Duitsland worden jeneverbessen gebruikt in marinades voor wild zwijn, varkensvlees en ree. De bessen smaken prima in vullingen van kip en paté, in zuurkool en hachee. Jeneverbessen worden gebruikt bij de bereiding van jenever en parfumering van gin. In de Schotse keuken wordt de bast van de boom gebruikt voor het roken van zalm.

Soorten

gedroogde bessen